Cách trị phỏng cho trẻ tại nhà

Da trẻ rất non nớt, khi phỏng sẽ có nguy cơ bị viêm nhiễm nặng nếu như bố mẹ không biết cách sử lý kịp thời. Vừa nguy hiểm cho sức khỏe của con vừa để lại di chứng nặng nề, hoặc khiến con … mất tự tin, mặc cảm từ các vết sẹo không xóa được.

Xem thêm

Cách sơ cứu trẻ bị phỏng
Nếu biết cách xử lý ngay lập tức, “hậu quả” do phỏng sẽ được hạn chế và khắc phục rất nhiều. Các mẹ hãy xem hướng dẫn chi tiết cách sơ cứu và điều trị sẹo do phỏng cho bên dưới để hiểu rõ hơn cần làm gì khi con bị phỏng.

Với người lớn bị phỏng cũng áp dụng như vậy luôn!

CÁC MỨC ĐỘ CỦA PHỎNG
Y khoa chia bỏng làm 3 cấp độ khác nhau:
– Cấp độ 1 (first-degree): Bỏng nhẹ, cụ thể như đi phơi nắng ngoài bãi biển, da bị đỏ lên và hơi rát.
– Cấp độ 2 (second-degree): Bỏng vừa, da bị phồng lên, có nước.
– Cấp độ 3 (third-degree): Bỏng nặng, thường xảy ra trong trường hợp tiếp xúc với hơi nóng quá lâu như cháy nhà, bỏng vì các axit hay hóa chất, hoặc bỏng điện, … Ở mức độ này, vết bỏng có màu trắng hoặc màu ngà, thường không còn cảm giác đau đớn nữa vì các tế bào thần kinh cảm giác nơi đó đã bị hủy hoại hết.

cac_cap_do_bong-compressed

Khi bị bỏng ở cấp độ 1 hoặc 2, hầu hết các trường hợp đều có thể tự chữa lấy. Trường hợp bỏng cấp độ 3, cần phải điều trị ban đầu tại các cơ sở y tế với bác sĩ chuyên khoa. NHƯNG VẪN PHẢI ĐƯỢC SƠ CỨU NGAY như bỏng độ 2. Bỏng càng nặng thì bước sơ cứu càng quan trọng hơn sẽ giúp hạn chế sự nguy hiểm và tổn thương ở tình trạng ấy.

I. CÁC BƯỚC SƠ CỨU NGAY CỰC KỲ QUAN TRỌNG

Cần áp dụng ngay sau khi bị phỏng dù là bỏng nặng hay nhẹ, càng phỏng nặng thì càng cần áp dụng các bước sơ cứu ngay rồi mới đưa đi cấp cứu sẽ giúp hạn chế mức độ trầm trọng và nguy hiểm hơn.

1. Làm nguội vết thương

Nước sẽ làm cho vết phỏng DỊU ngay lại, giúp giảm nhiệt vùng da bị phỏng ngay lập tức, trẻ sẽ giảm đau rát hơn rất nhiều. Nước còn giúp cho vết phỏng sẽ bớt nghiêm trọng, giúp cho các tế bào da ít bị tổn thương hơn, vết thương sẽ càng nhẹ, dễ điều trị và giảm khả năng để lại sẹo sau này.

Cách đổ nước: Mang trẻ đến ngay vòi nước gần nhất có thể, vặn vòi nước ngay lên vết phỏng khoảng 10 p. Chỉ dùng nước lạnh là đủ. Việc dùng nước đá có ích trong một số trường hợp nhưng không phải lúc nào cũng có kết quả tốt.
Nếu kg có vòi nước thì dùng ngay chai nước suối, ly nước đổ từ từ vết phỏng (nghĩa là đổ làm sao cho nước nó chảy qua vết phỏng càng lâu càng tốt từ 5 -10 p, chứ kg phải là xối lên cái ào là xong). Nước càng mát lạnh càng tốt.

Phỏng càn nặng, càng CẦN qua giai đoạn XỐI NƯỚC LÂU HƠN. Trường hợp bỏng chất lỏng (dầu ăn, nước sôi, axit), trước hết phải cởi bỏ quần áo nơi bị phỏng ra, rồi mới ngâm hay xối nước lạnh chỗ bị bỏng.

LƯU Ý: với trường hợp bỏng nặng, nếu quần áo bị dính vào vết thương, đừng cố gỡ ra, hãy rửa nước lạnh bên ngoài lớp vải mới đưa đi cấp cứu.

Đây là bước rất quan trọng và cần thực hiện ngay sau khi bị phỏng trong vòng 5 – 10 phút. Để quá thời gian trên chừng nào thì hiệu quả trị phỏng sau này sẽ thấp hơn chừng ấy.

2. BƯỚC NÀY CỰC KỲ QUAN TRỌNG CÁC MẸ CẦN LƯU Ý:

Tốt nhất là sau khi đọc xong bài này, các mẹ ghi nhớ luôn 20 lần trong đầu trước khi ngủ câu “ngay ngày mai sẽ mua để sẳn chai NACURGO để phòng ngừa trong nhà cho yên tâm”.

taisaonenluachonnacurgo-compressed

Nếu không bị phồng rộp: rửa vết bỏng bằng nước muối sinh lí rồi xịt Nacurgo bao phủ vết bỏng, sau 4-5 tiếng xịt lại 1 lần. Mỗi ngày chỉ cần vệ sinh bằng nước muối sinh lý 1 lần, những lần sau chỉ cần lấy gạc sạch chấm khô dịch chảy ra rồi xịt Nacurgo đè lên vết cũ.

Nếu vết bỏng bị phồng rộp: Cố giữ nốt phồng rộp càng lâu càng tốt, tuyệt đối không chọc vỡ nốt phồng rộp, có thể tưới rửa nhẹ nhàng với nước muối sinh lý. Đến khi bọng nước vỡ ra thì rửa sạch vết bỏng bằng nước muối sinh lý rồi xịt Nacurgo bao phủ bảo vệ vết bỏng sau mỗi 4-5 tiếng như trên.

Sau 3 đến 5 ngày dùng Nacurgo, vết bỏng sẽ khô và lành dần. Tiếp tục xịt Nacurgo đến khi vết bỏng khỏi hoàn toàn để kích thích tái tạo đồng đều tổ chức mô và hạn chế để lại sẹo

(Chị của mình bị tối ngày vụ này, rành luôn 1 chai xịt Nacurgo khoảng 100 ngàn đồng, thời gian sử dụng được cả 2 năm và dùng được nhiều lần)

3. GIỮ SẠCH VẾT BỎNG

Sau khi áp dụng BƯỚC 1 & 2, không nên làm gì tiếp theo trong vòng 24 giờ sau đó. Thực ra, với các vết phỏng độ 1 và 2, phương pháp tốt nhất là giữ vết bỏng sạch sẽ, đừng động chạm gì vào và để sau 24 giờ xem diễn biến thế nào mới có hướng xử trí tiếp theo đúng đắn được.

Trong vòng vài tiếng sau đó, nếu vết bỏng nằm ở những chỗ dễ đụng chạm, có thể dùng miếng dán trị phỏng bán tại các nhà thuốc tây để giúp tránh sự va chạm gây đau rát nhiều hơn.

Nếu không mua được miếng dán trị phỏng có thể dùng 1 miếng vải mềm có bề mặt phẳng và bảo đảm sạch sẽ để băng lại vết bỏng. Lưu ý, không băng quá chặt để tránh cọ xát. Trường hợp bỏng đã phồng nước không dùng bông gòn hay gạc mỏng có các sợi nhỏ đặt lên trên mặt da đang phồng rộp, để tránh bị vỡ nước ra dính vào da, khi thay băng sẽ gây đau rát hơn.

II. ĐIỀU TRỊ VẾT PHỎNG TẠI NHÀ (từ 1-7 ngày sau khi bị phỏng)

Nếu phỏng cấp độ 3, sau khi sơ cứu xong ở bước 1 xong, cần đến ngay bệnh viện để điều trị.
Nếu vết phỏng nhẹ ở cấp độ 1 và 2, có thể tự trị phỏng tại nhà theo các bước kế tiếp dưới đây:

1. PHỎNG KHÔNG BỊ PHỒNG RỘP (không có bóng nước)

Bước 1: Đây là dạng vết phỏng nhẹ, chỉ cần rửa vết phỏng hàng ngày bằng nước muối sinh lí NaCl 0,9% (lọ nước muối sinh lý dùng đỏ nhỏ mắt và mũi hàng ngày cho trẻ, ở nhà thuốc cũng có bán bình loại to)

Bước 2: Sau 3 – 5 ngày (tùy theo vết phỏng to hay nhỏ), cũng đã hết đau hẳn và có màu thâm xạm lại, lúc này vết phỏng kg còn lo bị viêm nhiễm gì nữa. Có thể dùng kem nghệ, nước nghệ tươi, để bôi lên vết bỏng giúp vùng da bị phỏng nhanh phai màu đi. Các vết phỏng nhẹ, không bị phòng rộp chỉ cần xử lý viết thâm trên da chứ kg lo bị sẹo lồi, cách trị rất đơn giản.

Dùng kem bôi trị phỏng: Với vết phỏng độ 1, không bị phòng rộp, chỉ bị cháy xém trên da, mua típ kem trị bỏng BIAFINE, bôi một lớp dày, rồi xoa bóp nhẹ cho ngấm thuốc, bôi 2-3 lần/ngày.
Biafine có thành phần hoạt chất Trolamine được chỉ định điều trị bỏng da độ 1 và độ 2 (bỏng chỉ giới hạn ở lớp thượng bì), cũng như các vết thương nông không nhiễm trùng. Không sử dụng cho vết thương chảy máu và vết thương nhiễm trùng.

LƯU Ý: Dù vết phỏng không bị phòng rộp, thường sau 2-3 ngày vẫn gây ngứa do các tế bào da bên dưới lớp da sậm màu đang “ké da non”, để hình thành lớp da mới trước khi lớp hoại tử bên trên bong ra dần. Khi ngứa trẻ có thể gãi và gây trầy xước và khiến lớp da chết bên trên bong ra, ra bên dưới vẫn chưa hình thành lớp da mới, gây rớm máu và sinh ra viêm nhiễm sau đó, khiến vết phỏng lâu lành hơn và có nguy cơ để lại sẹo. Nên việc giữ cho trẻ không động chạm đến vết bỏng là rất quan trọng.

Trường hợp trẻ làm trầy xước để lộ ra mảng da non chưa liền mặc, vẫn còn rớm máu – ửng đỏ. Không được rửa vết phỏng bằng oxy già hoặc thuốc đỏ, sẽ dễ để lại sẹo xấu (giải thích vụ này cho các mẹ dễ hiểu thì lâu lắm).

Chỉ nên vệ sinh với lọ nước muối sinh lý, mảng da to hơn thì có thể mua lọ thuốc sát trùng vết thương BETADINE để rữa ngày 2 lần.
Sau đó bôi 1 lớp kem trị bỏng Biafine THẬT DÀY vào, dùng băng cá nhân dạng to hay miếng dán trị bỏng để băng lại cho mau lành và tránh nghiễm khuẩn.

2. PHỎNG BỊ PHỒNG RỘP (có bóng nước)

capture4-compressed

Thường vết phồng rộp sẽ xuất hiện từ 1-2 hôm sau khi bị bỏng. Đối với vết phồng nhỏ, tốt nhất là để nguyên như vậy. Trong trường hợp vết phồng lớn và ở những chỗ hay bị chạm phải,

Nên chích lấy nước ra hay không?
Việc này tùy vào mụn nước lớn hay nhỏ. Nếu nhỏ, bạn nên để tự nhiên, vì việc chích lấy nước ra có thể làm vết phồng bị nhiễm trùng.
Nếu vết phồng lớn và chứa nhiều nước, ở những chỗ dễ bị va chạm, bạn nên chích lấy nước ra. Như vậy, dù có va chạm, vết phồng cũng không bị đau đớn và không bị lớn thêm (do nước trong đó bị ép lan qua những phần da chung quanh).

Làm thế nào để chích lấy nước ra?
Nếu quyết định lấy nước từ vết phồng ra, cần thực hiện theo đúng hướng dẫn để tránh nhiễm trùng. Cần sát trùng vùng da chung quanh vết phồng với lọ thuốc sát trùng BETADINE, mua ở nhà thuốc.

Bước 1: Hơ đầu kim hay dao cạo trên lửa cho đến khi đỏ lên, chờ cho nguội lại rồi bắt đầu châm để lấy nước ra. Nên cẩn thận không để các dụng cụ này làm bị thương phần da non bên dưới vết phồng.

LƯU Ý: Khi dùng kim hoặc dao cạo, cần cắt vừa phải để nước có thể chảy hết ra ngoài. Không cắt quá lớn, và cũng không nên lấy lớp da bị phồng ra. Làn da bên dưới chỗ da bị phồng là các tế bào da chưa kịp kéo da non, nếu ta lấy lớp da phồng bảo vệ bên trên, chỗ da non sẽ rất rát và dễ bị nhiễm trùng hơn. Làn da phồng này sẽ dần dần cứng lại và tự nó rụng đi.

Bước 2: Sau khi lấy nước ra, nên dùng một miếng băng cá nhân có thể bao phủ vết phồng để dán lên che lại (tại nhà thuốc có bán băng cá nhân với nhiều kích cỡ khác nhau).
Nên tháo băng ra khi đi ngủ ban đêm để không khí có thể luân lưu ở vết phồng, sẽ mau lành hơn. Trường hợp băng bị ướt khi tắm rửa, không nên để lâu, hãy thay băng khác.

CÁCH SỬ DỤNG MIẾNG DÁN PHỎNG
Nếu không dùng băng cá nhân hay gạc y tế mà sữ dụng miếng dán trị phỏng. Hãy lưu ý cách dùng cho chính xác như sau:
Lau thật khô vùng da xung quanh vết thương với 1 miếng bông băng vô trùng. Sau đó:
1. Tháo lớp giấy bảo vệ và băng miếng dán Bỏng lên trên vết thương, không đụng vào phần keo của miếng băng dán.
2. Vuốt cẩn thận ở viền băng phủ trên vùng da lành, không ấn vào bên trên vết phỏng
3. Mép của miếng băng phủ ra ngoài vùng da lành phải cách bờ vết thương tối thiểu 3 cm.
4. Cách tháo và thay băng, XEM KỸ hướng dẫn sử dụng có ghi rõ trong từng sp băng dán trị phỏng.

3. VẾT BỎNG BỊ VỠ GÂY TRỢT DA

Trường hợp vết phồng rộp do va chạm bị vỡ gây trợt da, chảy nước, lộ ra lớp da non chưa hình thành. Cần sát khuẩn vết thương theo cách đã hướng dẫn bên trên.
Sau đó mua típ kem trị bỏng Biafine dùng như sau: Bôi thuốc thành lớp dày rộng hơn vết thương để duy trì sự thừa nhũ tương trên vết thương. Nếu cần băng vết thương, nên bôi trước 1 lớp dày 1 cm, rồi dùng gạc băng lại. Hay có thể dùng miếng dán trị bỏng để dán lại.

LƯU Ý: kem trị bỏng Biafine không dùng để chống nắng. Phụ nữ có thai & cho con bú.
Còn miếng dán trị phỏng không dùng cho vết thương bị nhiễm trùng hoặc có dấu hiệu bị nhiễm trùng. Dấu hiệu cho thấy vết phỏng bị nhiễm trùng là: trên vết phỏng xuất hiện chất dịch màu trắng (mủ).

Nghĩa là, nếu ban đầu mới bị phỏng và dùng miếng dán phỏng, nhưng sau 1-2 ngày thấy vết phỏng có dấu hiệu viêm nhiễm thì không được dùng nữa mà thực hiện điều trị theo các bước bên dưới như sau.

4. XỬ LÝ VẾT PHỎNG BỊ NHIỄM TRÙNG NHẸ

Khi nước chảy ra từ vết phồng có màu đục và có mùi hôi, nghĩa là vết phồng đã bị nhiễm trùng. Hay với vết phỏng đã bị trợt da có dấu hiệu bị rịn nước vàng, trên vết phỏng xuất hiện chất dịch màu trắng (mủ), nghĩa là vết phỏng đã có hiện tượng bị bội nhiễm (nhiễm trùng) cần được xử lý ngay để tránh viêm nhiễm nặng hơn.

BƯỚC 1: Cần xát trùng ngay vết bỏng đang nhiễm trùng bằng cách lấy gạc mềm thấm nước ấm lau nhẹ ngày và làm sạch vết thương. Sau đó lau lại 1 lần nữa thật sạch với thuốc sát trùng BETADINE.

BƯỚC 2: Mua típ thuốc trị phỏng dành cho trường hợp nhiễm trùng nhẹ là
Curiosin gel có thành phần kẽm hyaluronate, một chất cơ bản của da, thúc đẩy quá trình làm lành vết thương bằng cách cung cấp độ ẩm cần thiết cho da, cũng như Biafine, hiệu quả của curiosin cũng giới hạn ở những vết thương do nhiệt, bỏng độ 1 và 2.

Nếu vết bỏng khô, sạch thì sử dụng Biafine hay Curiosin gel đều có thể mang lại hiệu quả điều trị tương tự. Nhưng nếu vết bỏng có dấu hiệu nhiễm trùng NHẸ, thì Curiosin lại ưu thế hơn Biafine. Tuy nhiên vẫn không đủ mạnh để hạn chế tình trạng nhiễm trùng. Nên cần áp dụng kết hợp với cả bước 3 bên dưới.

BƯỚC 3: Mua típ thuốc thoa dành cho vết thương nhiễm trùng như: Fucidine, Chloramphenicol, Gentamycine (ghi rõ các tên ấy ra nhà thuốc có loại nào mua loại ấy). Kết hợp thoa xen kẽ với Curiosin từ 1-2 lần/ngày.
Bôi từ 2-5 ngày, đến khi thấy da không còn dấu hiệu viêm nhiễm nữa (không còn rịn nước vàng hay làm mủ trên bề mặt da) vẫn bôi tiếp 1-2 ngày mới NGƯNG bước 3, chỉ áp dụng đước 1 và 2 tiếp tục cho đến khi vết phỏng khô mặt và kéo da non

BƯỚC 4: Băng vết bỏng để tránh viêm nhiễm nặng hơn. Khi vết phỏng đã bị viêm nhiễm nhẹ, sau khi áp dụng 3 bước trên, cần lấy gạc y tế dạng mềm để băng vết thương lại, dùng băng keo y tế để giữ cố định chắc chắn vị trí miếng gạc.
Nên dùng miếng gạc có 4 góc lớn hơn vết bỏng tối tiếu 2-3cm, để vị trí dán băng keo giữ cố định miếng gạc phải cách xa vết bỏng, tránh dán chồng lên.

LƯU Ý: Trường hợp vết phỏng nhiễm trùng nhẹ có thể áp dụng như trên có thể trị tại nhà được. NHƯNG nếu sau khi áp dụng các cách xử lý vết bỏng bị nhiễm trùng như trên sau 2 ngày mà khg có dấu hiệu giảm nhẹ, nên đến cơ sở y tế để được điều trị.

5. NGỪA SẸO

Sau khi vết thương đã lên da non và khô mặt kg còn gây đau rát, thì có thể ngừa sẹo bằng cách: Mua 1 típ Contratubex (của Đức, giá khoảng 100k) thoa lên vết phỏng. Tiết kiệm hơn thì dùng kem nghệ hay củ nghệ tươi để thoa lên vết phỏng trị sẹo.

Các triệu chứng nóng rát do bỏng sẽ mất dần trong 2-3 ngày đối với bỏng nông hoặc có thể kéo dài hơn 5-7 ngày trong các trường hợp bỏng sâu hơn. Tuy nhiên, chỗ bỏng sẽ để lại vết xạm đen kéo dài nhiều tháng hoặc để lại sẹo (trong trường hợp bỏng sâu hay da nhạy cảm dễ sinh sẹo lồi)… nên việc tránh nắng sau bỏng thật sự cần thiết)

III. CÁC LƯU Ý QUAN TRỌNG KHÁC

Còn nhiều loại thuốc sát trùng khác nữa bán tại các nhà thuốc, nhưng nhiều loại có thể sát trùng nhưng cũng sẽ làm vết thương lâu lành hơn vì chúng giết chết những tế bào non của da. Cần mua đúng như thuốc đã hướng dẫn.

PHỎNG – Bôi kem đánh răng được không???
Nhiều người khi bị bỏng bôi kem đánh răng lên vết thương, cho là kem đánh răng sẽ làm dịu vết thương. Cái đó còn tuy vào trường hợp bỏng do NGUYÊN NHÂN GÌ??? Ngoại trừ bỏng da axít, các loại bỏng khác mà bôi kem đánh răng lên vết thương chẳng giúp ít được gì mà còn làm đau đớn hơn.

Chỉ riêng trong trường hợp bỏng do axít, đặc tính kiềm nhẹ ở kem đánh răng sẽ giúp trung hoà axít còn dư lại trên vết bỏng, giúp cho vết thương giảm ăn sâu vào hơn.

Cách xử lý khi bị bỏng axít như sau: Phải hoà loãng nồng độ axít còn lại trên da bằng cách ngâm ngay vào nước lạnh. Sau đó, trung hoà axít còn dư trên da bằng xà phòng hoặc kem đánh răng, bằng cách xoa nhẹ xà phòng hoặc kem đánh răng cho sủi bọt và ngấm sâu vào da rồi rửa sạch.

CẢNH BÁO: Đối với bỏng nước sôi, lửa, không được dùng xà phòng hoặc kem đánh răng vì nó chỉ làm tăng thêm sự đau đớn. Ngoài ra, Không được đổ những chất như bơ, giấm, nước mắm, lòng đỏ trứng gà, …, lên vết bỏng để tránh nguy cơ bị nhiễm trùng.

2. Bôi mỡ trăn hoặc dầu cá
Thực ra mỡ trăn và dầu cá đều có thể chữa bỏng nhưng phải dùng đúng lúc. Chất Vitamin A trong dầu cá và mỡ trăn có tác dụng kích thích sự tái tạo tế bào biểu mô. Vì vậy, người ta thường sử dụng kết hợp mỡ trăn và dầu cá với các thuốc khác tạo thành hợp chất có tác dụng như mỡ, kem.

Mỡ trăn và dầu cá thường được chỉ định cho những trường hợp bị bỏng sâu, dùng vào tuần lễ thứ ba sau khi bỏng.
Không dùng mỡ trăn và dầu cá vào việc sơ cứu và không nên tự ý dùng

NGOÀI RA, Không nên tùy tiện áp dụng các cách dân gian để trị phỏng vì chúng có nguy cơ gây nhiễm trùng cao và nhanh nếu không áp dụng đúng cách và đúng giai đoạn trong điều trị, sẽ gây ra phản ứng ngược.

P/s: NHỚ LIKE ĐÓ NHA!!!
Bài này viết LÂU thí mồ luôn
Vì phải viết làm sao cho các MẸ có thể hiểu và áp dụng được từng bước, cho từng trường hợp và mức độ PHỏng khác nhau.